Irysy kłączowe sadzi się najczęściej na przełomie sierpnia i września, bardzo płytko — tak, aby grzbiet kłącza był widoczny nad ziemią. Irysy cebulowe sadzi się jesienią, zwykle od września do października, na głębokość równą około 3 wysokościom cebulki. Najważniejsze są: słoneczne stanowisko, przepuszczalna gleba i unikanie stojącej wody, bo to najczęstsza przyczyna gnicia irysów w ogrodzie.
Spis treści
Czym się różnią irysy kłączowe od irysów cebulowych?
Zanim zaczniesz sadzenie, sprawdź, z jakim typem rośliny masz do czynienia. Od tego zależy termin, głębokość sadzenia irysów i sposób ułożenia rośliny w ziemi. Irysy kłączowe to m.in. popularne irysy bródkowe. Mają grube, poziome kłącza, które nie powinny być zakopywane głęboko. Zdrowe kłącze powinno być jędrne, jasne w przekroju, bez miękkich miejsc, ciemnych plam i śladów pleśni. Irysy cebulowe to np. irysy żyłkowane i irysy holenderskie. Sadzi się je podobnie jak tulipany czy krokusy — cebulkę umieszcza się w ziemi ostrym końcem do góry.
Kiedy sadzić irysy? Terminy mają znaczenie
Irysy kłączowe najlepiej sadzić od połowy sierpnia do połowy września. Roślina ma wtedy czas, aby wypuścić nowe korzenie przed zimą, ale nie jest już narażona na największe letnie upały. Irysy cebulowe sadzi się od września do października. To dobry termin dla cebul, które mają przezimować w gruncie i zakwitnąć wiosną lub wczesnym latem, zależnie od odmiany. Najlepszy dzień na sadzenie irysów to dzień suchy, ciepły i bez intensywnych opadów. Nie sadź irysów w błocie ani w mokrej, ciężkiej ziemi. Jeśli gleba klei się do butów i narzędzi, lepiej odczekać kilka dni.
Jak sadzić irysy? Instrukcja krok po kroku
Irysy potrzebują miejsca słonecznego i gleby, która szybko odprowadza wodę. Najlepiej rosną w podłożu lekkim, przepuszczalnym, bez zastoin wodnych. Na ciężkiej ziemi warto dodać piasek, drobny żwir lub kompost, ale nie świeży obornik.
Jak sadzić irysy kłączowe?
- Wybierz słoneczne stanowisko — minimum 6 godzin słońca dziennie.
- Spulchnij glebę na głębokość około 20-25 cm.
- Uformuj niski kopczyk ziemi w miejscu sadzenia.
- Połóż kłącze poziomo, a korzenie rozłóż delikatnie po bokach.
- Przysyp tylko korzenie, zostawiając grzbiet kłącza widoczny nad ziemią.
- Podlej umiarkowanie, bez zalewania miejsca sadzenia.
Kłącze irysa ma „opalać się” na powierzchni ziemi. Jeśli zostanie zakopane zbyt głęboko, roślina może nie kwitnąć, słabiej rosnąć albo zacząć gnić.
Jak sadzić irysy cebulowe?
- Wykop dołek na głębokość około 3 wysokości cebulki.
- Na cięższej glebie wsyp na dno cienką warstwę piasku.
- Ułóż cebulkę ostrym końcem do góry.
- Zasyp ziemią i lekko ugnieć podłoże.
- Podlej raz po posadzeniu, jeśli ziemia jest sucha.
Przy małych cebulkach głębokość sadzenia zwykle wynosi około 6-8 cm, a przy większych około 10-12 cm. Odstępy między cebulkami najlepiej zachować na poziomie 8-12 cm, aby rośliny miały miejsce na wzrost.
Pielęgnacja po posadzeniu – jakie błędy popełniają początkujący?
Po posadzeniu irysy nie potrzebują intensywnego podlewania. Podlewaj je umiarkowanie, szczególnie wtedy, gdy jesień jest sucha. Stała wilgoć przy kłączach lub cebulach to prosta droga do gnicia.
Najczęstsze błędy początkujących to:
- zbyt głębokie sadzenie kłączy, przez co irysy nie kwitną;
- sadzenie w ciężkiej, mokrej glebie bez drenażu;
- podlewanie „na zapas”;
- przykrywanie kłączy grubą warstwą kory lub ściółki;
- sadzenie w cieniu, gdzie rośliny słabo zawiązują pąki.
Kłączy irysów nie ściółkuj grubą warstwą kory. Taka osłona zatrzymuje wilgoć przy roślinie i może prowadzić do chorób. Jeśli chcesz ograniczyć chwasty, zostaw okolice kłącza odsłonięte, a ściółkę rozłóż dalej od środka rośliny.
Dobrze posadzone irysy w ogrodzie szybko się przyjmują i z roku na rok tworzą coraz ładniejsze kępy. Najważniejsze są trzy rzeczy: słońce, przepuszczalna gleba i właściwa głębokość sadzenia.